Les 1 De dief bestolen

Lesinhoud: 

Lesdoelen:

  • zich kunnen oriënteren op de oude plattegrond

  • zien dat er veel veranderd is maar ook veel elementen nog herkenbaar zijn

Benodigdheden:

Tijd:

  • 50 minuten

Voorbereiding:

  • Kopieer werkblad 1, voor elke leerling één
  • U kunt de leerlingen in groepjes, tweetallen of individueel laten werken.

  

 

 JacobvanDeventer

 

Afbeelding Jacob van Deventer, met dank aan het Utrechts Archief

 

1. Verhaal deel 1: De dief bestolen

 

Lees deel 1 van het Voorleesverhaal voor.

Bespreek het verhaal na met de leerlingen. Stel hierbij de volgende vragen:

  • Speelt het verhaal in deze tijd?
  • Hoe weet je dat? (verschillen met nu laten benoemen: beddekoets, stro op de vloer, stadswacht, poortwachter, pispot legen)
  • Hoeveel jaar geleden speelt het verhaal zich af?
  •  Was alles toen anders in Rhenen of heb je ook dingen gehoord die je herkende? (bv straatnamen)

 

2. Werken met een oude kaart van Rhenen

Klik op de kaart hierboven om hem vergroot op het digibord te krijgen.

Bespreek: Rhenen is een stuk groter geworden sinds de Middeleeuwen. Het oude stratenpatroon binnen de muren is deels nog wel goed te herkennen. De straten waar Gijsbert liep, zijn er nu nog. Alleen waren ze destijds niet verhard. Ook kun je op sommige plekken nog zien waar de stadsmuur gelopen heeft.

Laat de afbeeldingen van de stadsmuur zien.

StadsmuurkleinWaltorenklein

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

  • Afbeelding 1 is een stuk stadsmuur dat te zien is in de parkeergarage in het centrum, vlakbij het museum.
  • Afbeelding 2 is een waltoren. Er stonden destijds vele torens op de stadsmuur.

 

In de Middeleeuwen was een stad een soort eiland in een zee van groen. Vergelijk het met het verhaal: 'Gijsbert is nu buiten de veilige bescherming van de stadsmuur, op het woeste land.(...). Door de warmte van de stralen lost de nevel op, die boven de velden drijft. (…) Hij rent door het natte gras, langs de stadsgracht die Rhenen omringt.'

 

Laat Gezicht op Rhenen van Albert Cuyp uit 1620 zien. (deze tekening hangt in het Teylers museum).

AlbertCuypRhenen 

Het verschil tussen stad en (platte)land was enorm. De stad was ommuurd, en je kon er niet zo maar in- en uit lopen, zoals tegenwoordig. Vergelijk met het verhaal: ‘Hij loopt naar de Westpoort. De poortwachter zegt niks en laat hem naar buiten, de stad uit.’

 

NB:  In de kaart zie je dat een deel van de gracht donkerder blauw is gekleurd. Je zou denken dat dat het deel is waar water stond, maar dit klopt niet.  Bij de Oost- en de Westpoort was de gracht droog. Op onderstaand kaartje is te zien hoe het werkelijk zat.

stadsgracht1 

3. De kaart van Rhenen

Deel werkblad 1 uit.

Bespreek na aan de hand van het antwoordenblad.